Bertolt Brecht
Eugen Bertholt Friedrich Brecht,
fæddur 10. febrúar 1898, í Augsburg í Þýskalandi
er eitt áhrifamesta leikskáld þessarar
aldar.
Túskildingsóperan
er eitt af þekktustu verkum hans en að auki
má nefna Mahagonny-óperuna, Galíleó,
Mútter Courage, Góðu sálina
frá Sezúan, Púntila og Matta,
Schweik í seinni heimstyrjöldinni
og Kákasuska krítarhringinn. Alls
eru leikritin um 40 talsins.
Brecht opnaði leiklistinni
nýjar víddir og braut óhræddur ýmsar
fastgrónar hefðir í uppsetningum
sínum og má með sanni segja að áhrifa
hans gæti mjög sterkt í leiklist
nútímans. Hann mótaði
merkilegar kenningar um leiklist og uppsetningu
leikrita sem margir ágætir leikhúsmenn
hafa rannsakað og reynt að fylgja en þeir
eru einnig margir sem telja leikritin sjálf
taka kenningunum fram og er það ekki
undrunarefni því ritsnilli Brechts
er óumdeilanleg.
Brecht var einn af stofnendum Berliner
Ensemble (1948), sem er leikhópur sem starfar
enn þann dag í dag við mikinn
orðstír og setur iðulega upp verk
hans. Kjarni leikhópsins í byrjun
voru ungir leikarar frá Deutsches Theater, áhugamannafélögum
og kabarettum. Túskildingsóperan
sem leikin er hér er í leikgerð Berliner
Ensemble.
Brecht vildi alla tíð hafa áhrif á samtíma
sinn, þjóðfélagsmál
og stjórnarfar en sjálfur var hann óflokksbundinn
kommúnisti og flúði heimaland
sitt undan ógnarstjórn nasista (mörg
verka Brechts eru skrifuð í útlegð).
Túskildingsóperan ber merki þessara
hugsjóna hans. Höfuðeinkenni skáldskapar
Bertolts Brecht má að öðru ólöstuðu
telja samúðina með lítilmagnanum.
Bertolt Brecht var einnig afbragðs
ljóðskáld og hafa flest ef ekki öll
ljóð hans verið þýdd á íslenska
tungu. Má þar benda á nýlega
bók Forlagsins "Bertolt Brecht. Kvæði
og söngvar 1917-56". Þorsteinn Þorsteinsson
sem fengist hefur við þýðingar á verkum
Brechts annaðist útgáfu hennar
en hann er einnig þýðandi að lausu
máli Túskildingsóperunnar í uppsetningu
Halaleikhópsins nú.
Bertolt Brecht lést árið 1956. |
